Boşanma sürecine giren birçok kişi internet üzerinde “yıldırım boşanması”, “1 günde boşanma”, “tek celsede boşanma” veya “hemen boşanma” gibi kavramlarla karşılaşmaktadır. Özellikle taraflar arasında ciddi bir uyuşmazlık bulunmadığında, evliliğin kısa sürede sona erdirilip erdirilemeyeceği merak edilmektedir.

Ancak Türk hukukunda “yıldırım boşanması” adı altında özel bir boşanma türü bulunmamaktadır. Bu ifade, tamamen halk arasında kullanılan ve boşanma sürecinin kısa sürede tamamlanmasını anlatan bir kavramdır.

Peki gerçekten tek celsede boşanmak mümkün müdür? Hangi durumlarda boşanma davası birkaç hafta içinde sonuçlanabilir? Hangi durumlarda dava yıllarca sürebilir?

Bu yazımızda yıldırım boşanması kavramını, Türk Medeni Kanunu hükümlerini ve mahkeme uygulamalarını ayrıntılı şekilde inceleyeceğiz.

Yıldırım Boşanması Nedir?

Yıldırım boşanması, tarafların boşanma ve boşanmanın sonuçları konusunda anlaşarak kısa sürede boşanmalarını ifade eden halk arasındaki bir kavramdır.

Türk Medeni Kanunu’nda “yıldırım boşanması” adıyla düzenlenmiş bir dava türü yoktur.

Bu nedenle mahkemeye giderek “yıldırım boşanma davası açmak” mümkün değildir.

Uygulamada insanlar bu ifadeyi genellikle;

• Tek celsede boşanma,
• Hızlı boşanma,
• Kısa sürede boşanma,
• Anlaşmalı boşanma

anlamında kullanmaktadır.

Dolayısıyla yıldırım boşanması denildiğinde çoğu zaman kastedilen şey anlaşmalı boşanmadır.

Türkiye’de Bir Günde Boşanmak Mümkün mü?

Teorik olarak mümkündür.

Ancak bunun gerçekleşebilmesi için bazı şartların birlikte bulunması gerekir.

Öncelikle tarafların boşanma konusunda tamamen anlaşmış olması gerekir. Bunun yanında velayet, nafaka, tazminat, mal paylaşımı ve diğer talepler hakkında da ortak irade bulunmalıdır.

Taraflar gerekli belgeleri hazırlayıp dava açtıktan sonra mahkeme tarafından yakın tarihli bir duruşma günü verilmesi halinde dava tek celsede sonuçlanabilir.

Fakat dava açıldığı gün karar verilmesi uygulamada oldukça nadirdir.

Bu nedenle “aynı gün boşanma” ile “tek celsede boşanma” kavramlarının birbirinden farklı olduğu unutulmamalıdır.

Yıldırım Boşanması ile Anlaşmalı Boşanma Aynı Şey midir?

Çoğu durumda evet.

Çünkü yıldırım boşanması olarak ifade edilen durumların büyük bölümü anlaşmalı boşanma davalarından oluşmaktadır.

Taraflar;

• Boşanma konusunda,
• Nafaka konusunda,
• Tazminat konusunda,
• Velayet konusunda,
• Kişisel ilişki konusunda,
• Malvarlığına ilişkin hususlarda

uzlaşmışsa anlaşmalı boşanma davası açılabilir.

Bu durumda dava çoğu zaman tek duruşmada sonuçlanabilir.

Anlaşmalı Boşanmanın Şartları Nelerdir?

Türk Medeni Kanunu’na göre anlaşmalı boşanma için evliliğin en az bir yıl sürmüş olması gerekir.

Bunun yanında;

• Tarafların birlikte başvurması veya bir eşin açtığı davayı diğer eşin kabul etmesi,
• Hakimin tarafları bizzat dinlemesi,
• Tarafların iradelerinin serbestçe açıklandığının tespit edilmesi,
• Boşanma protokolünün hakim tarafından uygun bulunması

gerekmektedir.

Bu şartlardan biri eksikse anlaşmalı boşanma mümkün olmayabilir.

Hakim Protokolü Değiştirebilir mi?

Evet.

Birçok kişi protokol hazırlandığında hakimin bunu doğrudan onaylamak zorunda olduğunu düşünmektedir.

Ancak hakim özellikle çocukların menfaatini ilgilendiren konularda değişiklik isteyebilir.

Örneğin;

• İştirak nafakası,
• Velayet düzenlemesi,
• Çocukla kişisel ilişki

konularında hakim müdahalede bulunabilir.

Tarafların bu değişiklikleri kabul etmesi halinde boşanma gerçekleşebilir.

Her Anlaşmalı Boşanma Tek Celsede Sonuçlanır mı?

Hayır.

Her ne kadar çoğu anlaşmalı boşanma tek duruşmada sonuçlansa da bunun garantisi bulunmamaktadır.

Mahkemenin iş yoğunluğu, tarafların duruşmaya katılıp katılmaması, protokolde eksiklik bulunması veya başka usuli nedenler davanın uzamasına yol açabilir.

Bu nedenle “anlaşmalı boşanma kesin olarak bir günde biter” şeklindeki söylemler doğru değildir.

Çekişmeli Boşanmada Yıldırım Boşanma Mümkün müdür?

Genellikle hayır.

Çekişmeli boşanma davalarında taraflar arasında uyuşmazlık bulunduğundan delillerin toplanması gerekir.

Mahkeme;

• Tanıkları dinler,
• Belgeleri inceler,
• Kurumlardan bilgi ister,
• Gerektiğinde uzman raporları alır.

Bu işlemler zaman aldığından çekişmeli boşanmalar çoğu zaman aylar hatta yıllar sürebilmektedir.

Bu nedenle yıldırım boşanması kavramı esas olarak anlaşmalı boşanmalar için kullanılmaktadır.

Boşanma Süresini Etkileyen Faktörler Nelerdir?

Boşanma davalarının süresi birçok etkene bağlıdır.

Bunların başlıcaları şunlardır:

Dava Türü

Anlaşmalı boşanma davaları genellikle daha kısa sürer.

Çekişmeli boşanma davaları ise daha uzun sürmektedir.

Mahkemenin İş Yükü

Bazı şehirlerde aile mahkemelerinin iş yükü oldukça fazladır.

Bu durum duruşma günlerinin ileri tarihlere verilmesine neden olabilir.

Delil Sayısı

Tanıklar, banka kayıtları, telefon kayıtları veya uzman incelemeleri dava süresini etkileyebilir.

İstinaf ve Temyiz Süreci

Kararın üst mahkemelere taşınması halinde süreç daha da uzayabilir.

Yıldırım Boşanma Vaadi Veren Reklamlara Dikkat Edilmeli midir?

Evet.

İnternette zaman zaman “24 saatte boşanma”, “garanti boşanma”, “kesin tek celse boşanma” gibi ifadeler kullanılabilmektedir.

Ancak hiçbir avukat veya hukuk bürosu mahkemenin ne zaman karar vereceğini garanti edemez.

Çünkü karar verme yetkisi tamamen mahkemeye aittir.

Bu nedenle gerçekçi olmayan vaatlere ihtiyatla yaklaşmak gerekir.

Boşanma Kararı Ne Zaman Kesinleşir?

Mahkeme boşanma kararı verdiğinde evlilik hemen sona ermez.

Kararın kesinleşmesi gerekir.

Tarafların kanun yollarına başvurmaması veya gerekli sürelerin geçmesi sonrasında karar kesinleşir.

Kesinleşme işlemlerinin tamamlanmasıyla birlikte taraflar hukuken boşanmış olur.

Yıldırım Boşanma İçin Avukat Tutmak Zorunlu mudur?

Hayır.

Türk hukukunda boşanma davalarında avukatla temsil zorunlu değildir.

Ancak özellikle protokol hazırlanması, hak kaybının önlenmesi ve sürecin doğru yürütülmesi açısından profesyonel hukuki destek alınması önemli avantajlar sağlayabilir.

Uygulamada En Hızlı Boşanma Türü Hangisidir?

Uygulamada en hızlı sonuçlanan boşanma türü anlaşmalı boşanmadır.

Taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaması ve gerekli belgelerin eksiksiz hazırlanması halinde dava çoğu zaman tek duruşmada sonuçlanabilmektedir.

Bu nedenle halk arasında kullanılan yıldırım boşanması kavramı büyük ölçüde anlaşmalı boşanmayı ifade etmektedir.

Yıldırım Boşanması Hangi Durumlarda Mümkün Olabilir?

Yıldırım boşanması olarak adlandırılan hızlı boşanma süreçleri çoğunlukla anlaşmalı boşanma davalarında görülmektedir. Tarafların boşanma konusunda mutabık kalması tek başına yeterli değildir. Nafaka, velayet, kişisel ilişki, tazminat ve malvarlığına ilişkin konularda da anlaşma sağlanması gerekir.

Taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaması halinde mahkemenin yalnızca taraf iradelerini ve hazırlanan protokolü incelemesi yeterli olacağından dava süreci önemli ölçüde kısalabilir. Buna karşılık taraflardan birinin son anda karar değiştirmesi veya protokol üzerinde anlaşmazlık çıkması halinde dava çekişmeli hale dönüşebilir.

Yıldırım Boşanma ile Çekişmeli Boşanma Arasındaki Farklar

Yıldırım boşanması olarak bilinen süreç ile çekişmeli boşanma arasında önemli farklar bulunmaktadır.

Anlaşmalı boşanmada taraflar boşanmanın sonuçları üzerinde uzlaşmaktadır. Bu nedenle mahkemenin delil toplamasına veya tanık dinlemesine çoğu zaman ihtiyaç kalmaz.

Çekişmeli boşanmada ise taraflar arasında kusur, velayet, nafaka, tazminat veya mal paylaşımı konusunda anlaşmazlık bulunmaktadır. Bu nedenle mahkeme tanıkları dinlemekte, kurumlara müzekkere yazmakta ve çeşitli delilleri incelemektedir.

Bu durum dava süresinin önemli ölçüde uzamasına neden olmaktadır.

Tek Celsede Boşanma İçin Gerekli Belgeler Nelerdir?

Anlaşmalı boşanma yoluyla hızlı şekilde boşanmak isteyen tarafların bazı belgeleri eksiksiz hazırlaması gerekir.

Genellikle;

• Anlaşmalı boşanma dava dilekçesi,
• Anlaşmalı boşanma protokolü,
• Kimlik fotokopileri,
• Vekaletname (avukat ile takip ediliyorsa)

hazırlanmaktadır.

Belgelerde eksiklik bulunması veya protokolün hatalı düzenlenmesi sürecin uzamasına neden olabilir.

Anlaşmalı Boşanma Protokolü Neden Önemlidir?

Anlaşmalı boşanma davalarının temelini boşanma protokolü oluşturmaktadır.

Bu protokolde;

• Nafaka miktarı,
• Velayet düzenlemesi,
• Çocukla kişisel ilişki,
• Maddi ve manevi tazminat,
• Ziynet eşyaları,
• Mal paylaşımına ilişkin hususlar

açık ve net şekilde düzenlenmelidir.

Eksik veya çelişkili hükümler içeren protokoller mahkeme tarafından düzelttirilebilmekte veya yeni duruşma verilmesine neden olabilmektedir.

Hakim Anlaşmalı Boşanmayı Reddedebilir mi?

Evet.

Taraflar boşanma konusunda anlaşmış olsa bile hakim bazı durumlarda anlaşmalı boşanmayı kabul etmeyebilir.

Özellikle çocukların menfaatini olumsuz etkileyen hükümler bulunması halinde hakim protokolde değişiklik yapılmasını isteyebilir.

Tarafların duruşmada boşanma iradelerini açık şekilde ortaya koymamaları veya baskı altında olduklarının anlaşılması halinde de anlaşmalı boşanma talebi reddedilebilir.

Bursa’da Anlaşmalı Boşanma Davaları Ne Kadar Sürer?

Boşanma davalarının süresi mahkemenin iş yüküne ve dosyanın özelliklerine göre değişmektedir.

Bursa’da açılan anlaşmalı boşanma davalarının önemli bir kısmı tek duruşmada sonuçlanabilmektedir. Ancak duruşma gününün ne kadar yakın verileceği mahkemenin yoğunluğuna göre farklılık gösterebilir.

Bu nedenle herhangi bir dosya bakımından kesin süre vermek mümkün değildir.

Boşanma Kararından Sonra Neler Olur?

Mahkeme boşanma kararı verdikten sonra süreç hemen sona ermez.

Kararın kesinleşmesi gerekir.

Kesinleşme sonrasında nüfus kayıtları güncellenir ve taraflar hukuken boşanmış kabul edilir. Ayrıca protokolde yer alan mali yükümlülükler ve diğer hükümler uygulanmaya başlanır.

Bu nedenle duruşmanın tamamlanması ile hukuki sürecin tamamen sona ermesi aynı şey değildir.

Yıldırım Boşanması Hakkında Yanlış Bilinenler

Yıldırım boşanması hakkında toplumda yaygın bazı yanlış bilgiler bulunmaktadır.

Bunlardan ilki, herkesin tek günde boşanabileceği düşüncesidir. Oysa her dosyanın kendine özgü şartları bulunmaktadır.

Bir diğer yanlış bilgi ise avukatların belirli bir sürede boşanmayı garanti edebileceği yönündedir. Mahkemenin karar süresi üzerinde hiçbir avukatın belirleyici etkisi bulunmamaktadır.

Ayrıca anlaşmalı boşanma halinde mal paylaşımı haklarının tamamen ortadan kalktığı yönündeki düşünce de her somut olay bakımından doğru değildir. Bu nedenle protokol hazırlanırken hukuki değerlendirme yapılması önem taşımaktadır.

Yargıtay Uygulamasında Anlaşmalı Boşanma

Yargıtay kararlarında da anlaşmalı boşanmanın geçerli olabilmesi için taraf iradelerinin serbestçe açıklanması gerektiği vurgulanmaktadır.

Tarafların duruşmada bizzat hazır bulunması ve boşanma iradelerini açık şekilde ortaya koymaları anlaşmalı boşanmanın temel şartları arasında kabul edilmektedir.

Bu nedenle yalnızca protokol hazırlanması boşanma için yeterli değildir. Hakimin tarafları dinlemesi ve iradelerini denetlemesi gerekmektedir.

Değerlendirme

Yıldırım boşanması, hukuk sistemimizde yer alan resmi bir boşanma türü değildir. Bu ifade genellikle anlaşmalı boşanma yoluyla kısa sürede sonuçlanan boşanma davalarını tanımlamak için kullanılmaktadır.

Tarafların tüm hususlarda anlaşması halinde boşanma davası tek duruşmada sonuçlanabilse de her dosya kendi şartları içerisinde değerlendirilmektedir. Bu nedenle internette yer alan hızlı boşanma vaatlerinin dikkatle değerlendirilmesi ve somut olay özelinde hukuki destek alınması önem taşımaktadır.

Sonuç

Türk hukukunda “yıldırım boşanması” adı altında özel bir boşanma türü bulunmamaktadır. Bu ifade halk arasında hızlı sonuçlanan boşanma davalarını tanımlamak için kullanılmaktadır.

Uygulamada yıldırım boşanması olarak adlandırılan süreçlerin büyük çoğunluğu anlaşmalı boşanma davalarından oluşmaktadır. Tarafların boşanmanın tüm sonuçları üzerinde anlaşması halinde dava tek celsede sonuçlanabilir. Ancak her dosyanın kendi koşulları bulunduğundan belirli bir sürede boşanmanın garanti edilmesi mümkün değildir.

Boşanma sürecinde hak kaybı yaşamamak ve somut olayınıza uygun hukuki değerlendirme alabilmek için bir avukattan profesyonel destek alınması önem taşımaktadır.

Bilgilendirme notu

Bu içerik, Bursa Maya Hukuk tarafından genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Yazıda yer alan açıklamalar genel hukuki değerlendirmeler içermekte olup somut bir dosya bakımından hukuki görüş veya danışmanlık niteliği taşımamaktadır.

Her uyuşmazlık kendi özellikleri, delilleri ve usuli durumu çerçevesinde değerlendirilmelidir. Hak kaybı yaşamamak için somut olayınıza uygun hukuki destek almanız önerilir.