Yetişkin bir kadın, evinin girişinde otururken elindeki zarftan çıkardığı kâğıdı inceliyor.

Şantajı Şikâyet Edersem Ailem Öğrenir Mi?

Görüşümüze göre şantajı şikâyet etmeniz, savcılığın ailenize haber vereceği bir işlem değildir. Ceza Muhakemesi Kanunu, kanunun başka hüküm koyduğu hâller ve savunma hakları saklı kalmak üzere soruşturma evresindeki usul işlemlerini gizli tutar ve soruşturmadaki hakları mağdura ve şikâyetçiye tanır. Buna karşılık aileniz durumu üç yoldan öğrenebilir. Eve gelen resmî bir evrak aynı evde oturan bir yakınınıza verilebilir, olayı bilen bir aile üyesi tanık olarak çağrılabilir ve dava açılırsa duruşma kural olarak herkese açık yapılır.

Savcılık şantaj şikâyetimi aileme haber verir mi?

Hayır. Ceza Muhakemesi Kanunu’nun soruşturmanın gizliliğini ve mağdurun haklarını düzenleyen maddeleri, savcılığın şikâyeti mağdurun ailesine bildirmesini öngörmez. Kanunun 157. maddesine göre “Kanunun başka hüküm koyduğu hâller saklı kalmak ve savunma haklarına zarar vermemek koşuluyla soruşturma evresindeki usul işlemleri gizlidir.” Kanunun 2. maddesine göre soruşturma, yetkili mercilerce suç şüphesinin öğrenilmesinden iddianamenin kabulüne kadar geçen evredir.

Kanunun 234. maddesine göre soruşturma evresindeki haklar mağdura ve şikâyetçiye aittir. Bu haklar arasında delillerin toplanmasını isteme, soruşturmanın gizlilik ve amacını bozmamak koşuluyla savcıdan belge örneği isteme ve 153. maddeye uygun olmak koşuluyla vekil aracılığıyla soruşturma belgelerini ve el konulan ve muhafazaya alınan eşyayı inceletme bulunur. Bu listede mağdurun anne, baba veya eşi gibi aile üyeleri yer almaz.

Kanaatimizce şikâyetinizi geri almak da ailenizin öğrenme ihtimalini ortadan kaldırmaz, çünkü soruşturma şikâyetten bağımsız yürüyebilir. Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 160. maddesine göre savcı, “ihbar veya başka bir suretle bir suçun işlendiği izlenimini veren bir hâli öğrenir öğrenmez” işin gerçeğini araştırmaya başlar; Türk Ceza Kanunu’nun 107. maddesindeki şantaj suçu için ise maddede şikâyet şartı yer almaz.

Savcılıktan gelen evrakı evdeki bir yakınım alabilir mi?

Evet. Tebligat Kanunu’nun 16. maddesine göre kendisine tebliğ yapılacak kişi adresinde bulunmazsa tebliğ, kendisiyle aynı konutta oturan kişilere veya hizmetçilerinden birine yapılır. Tebliğ, resmî bir evrakın kanundaki usule göre kişiye ulaştırılmasıdır. Ailenizle aynı evde oturuyorsanız ve postacı sizi bulamazsa evrak annenize, babanıza, eşinize veya evdeki başka bir yetişkine verilebilir.

Evrakı alan kişi tebliğ mazbatasını, yani tebliğin kime ve ne zaman yapıldığını gösteren resmî belgeyi imzalar. Kanunun 23. maddesine göre bu mazbatada tebliği çıkaran makamın adı ve tebliğin konusu da yer alır.

Sizinle aynı konutta oturan kişi sizin geçici olarak başka bir yere gittiğinizi söylerse tebliğ memuru bu beyanı ve beyanda bulunanın adını tebliğ mazbatasına yazar, beyanda bulunana imzalatır ve evrakı ona verir. Kanunun 20. maddesine göre, muhatabın geçici olarak başka yere gittiğini belirten bu kişi evrakı kabul etmek zorundadır.

Yargıtay, olguları farklı iki dosyada farklı sonuçlara varmıştır. Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 231. maddesine göre “Hükmün açıklanmasının geri bırakılması, müsadereye ilişkin hükümler hariç, kurulan hükmün sanık hakkında bir hukukî sonuç doğurmamasını ifade eder.” Yargıtay 4. Ceza Dairesi, hakaret suçundan sanık hakkında verilen hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararının sanıkla aynı konutta oturduğunu belirten bir kişiye tebliğ edildiği dosyada, adreste bulunmama sebebinin, sanığın ne zaman döneceğinin ve evrakı alan kişiyle yakınlığının yazılmadığı, nüfus kaydında da böyle bir yakının görünmediği tebligatı usulsüz bulmuş ve istinaf incelemesini yapan Bölge Adliye Mahkemesinin kararını bozmuştur. Yargıtay Ceza Genel Kurulu ise sanığın yokluğunda verilen hükmün aynı konutta oturan kardeşine tebliğ edildiği bir dosyada, mazbatada adreste bulunmama sebebi ve kardeşin evrakı almaya ehil olduğu yazılmamış olsa da tebliğin usulüne uygun yapıldığını oy çokluğuyla kabul etmiştir. Kurul bu sonuca varırken tebligatın sanığın bilinen son adresine yapılmasını, aynı adrese daha önce gönderilen bazı tebligatların sanık tarafından bizzat alınmasını, nüfus kaydına göre kardeşin yetişkin olmasını ve sanığın tebliğin geçersiz olduğunu ileri sürmemesini birlikte değerlendirmiştir. Kanaatimizce bu iki karar, muhatap yerine evrakı alan kişiye yapılan tebligatın geçerliliğinin mazbatadaki bilgilere ve dosyadaki diğer olgulara göre değerlendirildiğini gösterir; tebligat geçerli sayılırsa süreler o tarihten işler.

Tebligat Kanunu’nun 10. maddesine göre tebligat bilinen en son adrese yapılır; bu adres tebligata elverişli değilse veya tebligat yapılamazsa adres kayıt sistemindeki yerleşim yeri adresi bilinen en son adres sayılır. Başka bir yerde yaşadığınız hâlde nüfusta hâlâ ailenizin evinde kayıtlıysanız evrak bu yola düşerek ailenizin adresine gidebilir.

Evde evrakı alabilecek kimse bulunmazsa veya evdekiler evrakı almaktan kaçınırsa Tebligat Kanunu’nun 21. maddesine göre evrak muhtara, ihtiyar heyeti üyesine veya zabıtaya teslim edilir, kapıya evrakı teslim alanın adresini gösteren ihbarname yapıştırılır ve “adreste bulunmama halinde tebliğ olunacak şahsa keyfiyetin haber verilmesini de mümkün oldukça en yakın komşularından birine, varsa yönetici veya kapıcıya da bildirilir.” Bu bildirim, komşunuzun veya yöneticinizin size resmî bir evrak bırakıldığını öğrenmesine yol açabilir. Aynı maddeye göre “İhbarnamenin kapıya yapıştırıldığı tarih, tebliğ tarihi sayılır.” Geçici olarak başka yere gittiğinizi söyleyen kişi evrakı almazsa ve ihbarname kapıya yapıştırılırsa tebliğ, Kanunun 20. maddesine göre “bu tarihten itibaren onbeş gün sonra yapılmış sayılır.”

Şikâyetten sonra hangi evraklar adresime gelebilir?

Şikâyetten sonra adresinize başlıca üç tür evrak gelebilir. Bunlar ifadeye çağrı kâğıdı, savcının dava açmama kararı ve dava açılırsa duruşmaya ilişkin bildirimdir. Mağdur tanık olarak dinlendiğinde, Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 236. maddesine göre yemin dışında tanıklığa ilişkin hükümler uygulanır. Tanıklar aynı Kanunun 43. maddesine göre çağrı kâğıdıyla çağrılır.

Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 172. maddesine göre savcının kovuşturmaya yer olmadığına dair kararı, yani dava açmama kararı “suçtan zarar gören ile önceden ifadesi alınmış veya sorguya çekilmiş şüpheliye bildirilir.” Kanunun 173. maddesine göre suçtan zarar gören, bu kararın kendisine tebliğ edildiği tarihten itibaren iki hafta içinde, kararı veren savcının yargı çevresinde görev yapan ağır ceza mahkemesinin bulunduğu yerdeki sulh ceza hâkimliğine itiraz edebilir. Aynı maddeye göre “Cumhuriyet savcısının kamu davasının açılmaması hususunda takdir yetkisini kullandığı hâllerde bu madde hükmü uygulanmaz.” Evrak usulüne uygun olarak aynı konutta oturan bir yakınınıza verilmişse tebliğ o tarihte yapılmış sayılır ve itiraz süresi sizin evrakı görmenizi beklemeden işler. Süre kaçırılırsa Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 40. maddesine göre “Kusuru olmaksızın bir süreyi geçirmiş olan kişi, eski hale getirme isteminde bulunabilir.” Aynı Kanunun 41. maddesine göre “Eski hâle getirme dilekçesi, engelin kalkmasından itibaren iki hafta içinde, süreye uyulduğunda usule ilişkin işlemleri yapacak olan mahkemeye verilir.”

İddianame mahkemece kabul edilirse kovuşturma evresi başlar. Kanunun 234. maddesine göre kovuşturma evresinde mağdur ve şikâyetçi duruşmadan haberdar edilme hakkına sahiptir. Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 37. maddesine göre “Tebligat, bu Kanunda belirtilen özel hükümler saklı kalmak koşuluyla, ilgili kanunda belirtilen hükümlere göre yapılır.”

Tebligatın ailemin eline geçmemesi için ne yapabilirim?

Kanaatimizce tebligatın ailenizin yaşadığı adrese gitmemesi için Tebligat Kanunu’ndaki üç düzenlemeden yararlanılabilir.

  • Kanunun 10. maddesinin üçüncü fıkrasına göre kendisine tebliğ yapılacak kişinin başvurusu veya kabulü şartıyla her yerde tebligat yapılabilir. Kanaatimizce bu hüküm, başvurmanız veya kabul etmeniz şartıyla evrakın bulunduğunuz başka bir yerde size tebliğ edilmesine imkân verir.
  • Kanunun 7/a maddesine göre elektronik tebligatı zorunlu olmayan kişilere talep ederlerse elektronik tebligat adresi verilir ve bu durumda bu kişilere tebligatın elektronik yolla yapılması zorunludur. Elektronik tebligat, adrese ulaştığı tarihi izleyen beşinci günün sonunda yapılmış sayılır. Maddeye göre “elektronik yolla tebligatın zorunlu bir sebeple yapılamaması hâlinde bu Kanunda belirtilen diğer usullerle tebligat yapılır.”
  • Kanunun 11. maddesine göre vekil aracılığıyla takip edilen işlerde tebligat vekile yapılır.

Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun’un 1. maddesi, Kanunun amacını “şiddete uğrayan veya şiddete uğrama tehlikesi bulunan kadınların, çocukların, aile bireylerinin ve tek taraflı ısrarlı takip mağduru olan kişilerin korunması” olarak belirler. Bu Kanuna göre bir tedbir kararı verilirse 8. maddenin altıncı fıkrasına göre “Gerekli bulunması hâlinde, tedbir kararı ile birlikte talep üzerine veya resen, korunan kişi ve diğer aile bireylerinin kimlik bilgileri veya kimliğini ortaya çıkarabilecek bilgileri ve adresleri” ile korumayla ilgili diğer bilgileri “tüm resmi kayıtlarda gizli tutulur.” Aynı fıkraya göre “Yapılacak tebligatlara ilişkin ayrı bir adres tespit edilir.”

Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 58. maddesine göre tanık olarak dinlenirken size yerleşim yeri, işyeri veya geçici olarak oturduğunuz yerin adresi ve varsa telefon numaranız sorulur. Kanaatimizce şikâyet dilekçesinde ve ifadenizde tebligat için kullanılmasını istediğiniz adresi açıkça bildirmeniz, evrakın ailenizin evine gitme ihtimalini azaltır; çünkü tebligat bilinen en son adrese yapılır. Kanaatimizce elektronik tebligatı seçerseniz elektronik adresinizi düzenli kontrol etmeniz gerekir, çünkü tebligat adrese ulaştığı tarihi izleyen beşinci günün sonunda yapılmış sayılır.

Ailem olayın tanığı olarak çağrılabilir mi?

Evet, aile üyeleriniz olayla ilgili bilgi sahibiyse tanık olarak çağrılabilir. Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 160. maddesine göre savcı, “maddî gerçeğin araştırılması ve adil bir yargılamanın yapılabilmesi için, emrindeki adlî kolluk görevlileri marifetiyle, şüphelinin lehine ve aleyhine olan delilleri toplayarak muhafaza altına almakla” yükümlüdür; tanıklar ise aynı Kanunun 43. maddesine göre çağrı kâğıdıyla çağrılır. Şantaj yapan kişi mesajları veya görüntüleri aile üyelerinize de göndermişse bu kişiler kendilerine gönderilen mesaj veya görüntü hakkında tanık olarak dinlenebilir.

Görüntülerin aileye gönderilmesi, şantajdan ayrı olarak özel hayatın gizliliğini ihlal suçu yönünden de değerlendirilebilir. Bu durumda aile üyelerinin öğrenmesi şikâyetten değil, failin kendi davranışından kaynaklanır.

Dava açılırsa duruşmayı ailem izleyebilir mi?

Kural olarak evet, çünkü Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 182. maddesine göre duruşma herkese açıktır. Aynı maddeye göre genel ahlâkın veya kamu güvenliğinin kesin olarak gerekli kıldığı hâllerde duruşmanın bir kısmının veya tamamının kapalı yapılmasına mahkemece karar verilebilir. Kapalı duruşma kararı verilse bile bu kararın gerekçesi ve hüküm açık duruşmada açıklanır.

Türk Ceza Kanunu’nun 285. maddesinin üçüncü fıkrasına göre “Kanuna göre kapalı yapılması gereken veya kapalı yapılmasına karar verilen duruşmadaki açıklama veya görüntülerin gizliliğini alenen ihlal eden kişi, birinci fıkra hükmüne göre cezalandırılır.” Aynı fıkraya göre “bu suçun oluşması için, tanığın korunmasına ilişkin olarak alınan gizlilik kararına aykırılık açısından aleniyetin gerçekleşmesi aranmaz.” Kanaatimizce mahrem görüntülerin tartışılacağı bir oturum, genel ahlâk ölçütü bakımından kapalı duruşma istenmesine elverişli bir durumdur; bu konuda karar mahkemeye aittir.

Şantaja uğrayan kişi on sekiz yaşından küçükse ne değişir?

On sekiz yaşından küçük mağdurda evraklar kural olarak kanuni temsilciye, yani çocuk adına hukuki işlem yapmaya yetkili kişiye gider. Türk Medeni Kanunu’nun 342. maddesine göre “Ana ve baba, velâyetleri çerçevesinde üçüncü kişilere karşı çocuklarının yasal temsilcisidirler.” Tebligat Kanunu’nun 11. maddesine göre kanuni temsilcisi bulunanlara yapılacak tebligat, kanunlara göre bizzat kendilerine yapılması gerekmedikçe bu temsilcilere yapılır. Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 234. maddesine göre on sekiz yaşını doldurmamış ve vekili bulunmayan mağdura istemi aranmaksızın bir vekil görevlendirilir. Bu yazıda tebligatın aile adresine gitmemesi için anlatılan yollar yetişkin mağdur içindir.

Tebligatın aile üyesine verilmesine ilişkin Yargıtay kararları

“…Tebliğ memuru, muhatabın geçici olarak başka yere gittiği hususunda bilgi veren kişiye ne zaman döneceğini de sormalıdır. Tebligat Kanunu’nun 20. maddesinin uygulanabilmesi için tebliğ evrakında belirtilen adreste bir kişinin bulunması gerekir.…”

Yargıtay 4. Ceza Dairesi, E. 2023/13923, K. 2025/18017, T. 05.11.2025

Sıkça Sorulan Sorular

Tebligat Kanunu’nun 22. maddesine göre muhatap yerine evrakı alacak kişinin görünüşüne göre on sekiz yaşından aşağı olmaması ve açıkça ehliyetsiz bulunmaması gerekir. Görünüşüne göre on sekiz yaşından küçük olduğu anlaşılan kardeşinize evrakın verilmemesi gerekir.

Evet, çünkü mağdur tanık olarak dinlendiğinde Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 236. maddesine göre “yemin hariç, tanıklığa ilişkin hükümler uygulanır.” Aynı Kanunun 43. maddesine göre tanıklara yapılan çağrı “telefon, telgraf, faks, elektronik posta gibi araçlardan yararlanılmak suretiyle de yapılabilir. Ancak, çağrı kâğıdına bağlanan sonuçlar, bu durumda uygulanmaz.”

Kanaatimizce evet, çünkü Tebligat Kanunu’nun 7/a maddesine göre talep üzerine elektronik tebligat adresi verilen kişilere tebligatın elektronik yolla yapılması zorunludur ve bu zorunluluk tek bir dosyayla sınırlanmamıştır.

Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 234. maddesine göre vekili bulunmayan mağdur, baro tarafından avukat görevlendirilmesini cinsel saldırı, çocukların cinsel istismarı, ısrarlı takip, kadına karşı işlenen kasten yaralama, işkence veya eziyet suçları ile alt sınırı beş yıldan fazla hapis cezası gerektiren suçlarda isteyebilir. Türk Ceza Kanunu’nun 107. maddesi şantaj için “bir yıldan üç yıla kadar hapis” cezası öngördüğünden şantaj tek başına bu listede yer almaz. Mağdur on sekiz yaşını doldurmamışsa ve vekili yoksa Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 234. maddesine göre “istemi aranmaksızın bir vekil görevlendirilir.”

Avukat Görüşü

Şikâyetten sonra ailenizin durumu öğrenmesinin başlıca yollarından biri, savcılık yazılarının ailenizin yaşadığı adrese gitmesidir. Bu nedenle şikâyetten önce adres kayıt sistemindeki adresinizi kontrol edin ve tebligatı nasıl alacağınızı baştan belirleyin. Elektronik tebligat adresi aldıysanız kovuşturmaya yer olmadığına dair kararın, elektronik adresinize ulaştığı tarihi izleyen beşinci günün sonunda tebliğ edilmiş sayılacağını ve iki haftalık itiraz süresinin bu tebliğden itibaren işleyeceğini hesaba katın. Şantaj mesajlarını ve görüntülerini ailenizden kimin gördüğünü bir listede tutmanız, bu kişilerin tanık olarak çağrılma ihtimalini önceden değerlendirmenizi sağlar.

Bilgilendirme Notu

Bu yazı genel hukuki bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır ve kişisel hukuki danışmanlık yerine geçmez. Kullanılan kanun hükümleri 14.11.2026 tarihinde resmî metinden kontrol edilmiştir; mevzuat ve yargı uygulaması zaman içinde değişebilir.

Yukarı Çık