Boşanmada mal paylaşımı, malların ya da tapuların eşler arasında yarı yarıya bölünmesi değildir. Eşler başka bir mal rejimi seçmemişse her eş, diğer eşin evlilik içinde karşılığını vererek edindiği malların, bu mallara ait borçlar düşüldükten sonra kalan değerinin yarısını kural olarak para alacağı olarak isteyebilir. Bir evin, aracın, banka hesabındaki paranın veya şirket hissesinin bu hesaba girip girmeyeceğini malın ne zaman ve hangi parayla alındığı belirler.
İçindekiler
Bu sonuç, Türk Medeni Kanunu’nun 202. maddesinde yasal mal rejimi olarak kabul edilen edinilmiş mallara katılma rejiminden doğar. Kanunun 236. maddesine göre her eş, diğer eşe ait artık değerin yarısı üzerinde hak sahibidir. Artık değer, bir eşin edinilmiş mallarının toplam değerinden bu mallara ilişkin borçlar çıkarıldıktan sonra kalan miktardır (TMK m.231).
Boşanmada mallar yarı yarıya mı paylaşılır?
Hayır. Evlilikte alınan bir ev veya araç, boşanınca kendiliğinden iki eşin ortak malı olmaz; tapu veya ruhsat kimin adına kayıtlıysa mal onun mülkiyetinde kalır. Diğer eşin hakkı çoğu durumda katılma alacağı denilen bir para alacağıdır. Kanun bu alacağın para olarak ödenmesine imkân verdiği gibi, malın kendisinin verilmesiyle, yani aynen ödenmesine de imkân verir (TMK m.239).
Hesap her eş için ayrı yapılır. Her eşin edinilmiş mallarının değerinden bu mallara ait borçlar düşülür ve kalan miktarın yarısı diğer eşin alacağını oluşturur. İki eşin birbirinden alacağı çıkarsa alacaklar takas edilir (TMK m.236). Bir eşin edinilmiş mallarına ilişkin borçları bu mallardan fazlaysa aradaki açık diğer eşin payından düşülmez; kanun artık değer hesabında değer eksilmesini göz önüne almaz (TMK m.231).
Örneğin evlilik içinde kocanın maaşı ve banka kredisiyle alınan ev bugün 4.000.000 TL ediyor ve evin 1.000.000 TL kredi borcu kalmışsa, eşlerin başka malı ve borcu olmadığı varsayımında kocanın artık değeri 3.000.000 TL olur. Kadın bu durumda evin tapusunun yarısını değil, 1.500.000 TL katılma alacağını ister.
Boşanmada daha ağır kusurlu bulunmak bu payı kural olarak değiştirmez. Kanun yalnız zina veya hayata kast sebebiyle verilen boşanmada hâkime, kusurlu eşin artık değerdeki payını hakkaniyete uygun olarak azaltma veya kaldırma yetkisi verir (TMK m.236).
Mal paylaşımı nafakayı etkiler mi?
Mal paylaşımı ile nafaka ayrı taleplerdir ve biri diğerini kendiliğinden ortadan kaldırmaz. Boşanmada mal rejimi, eşlerin bağlı olduğu mal rejiminin kurallarına göre tasfiye edilir (TMK m.179). Yoksulluk nafakası ise boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek ve kusuru daha ağır olmayan eşin, diğer eşin mali gücü oranında istediği nafakadır (TMK m.175).
Bununla birlikte eşin sahip olduğu mallar ve bu mallardan elde ettiği gelir, yoksulluğa düşüp düşmeyeceği değerlendirilirken dikkate alınabilir. Yargıtay’ın bir kararında (2. Hukuk Dairesi, 11.03.2025, E. 2024/5757, K. 2025/2614), kadının gelir getiren taşınmazlarından elde ettiği gelirin araştırılması ve taraflar arasındaki mal rejimi davası da dikkate alınarak kadının boşanma sonrasında yoksulluğa düşüp düşmeyeceğinin değerlendirilmesi gerektiği belirtilmiştir. Yoksulluk ve iştirak nafakasının şartları nafaka türleri yazısında anlatılmıştır.
Hangi mallar paylaşıma girer, hangileri girmez?
Yasal mal rejiminde her eşin malları edinilmiş mallar ve kişisel mallar olarak ikiye ayrılır; katılma alacağı hesabına yalnız edinilmiş mallar girer. Edinilmiş mal, bir eşin mal rejimi sürerken karşılığını vererek elde ettiği değerdir. Kanun maaş ve diğer çalışma kazançlarını, sosyal güvenlik kurumlarının yaptığı ödemeleri, çalışma gücünün kaybı nedeniyle ödenen tazminatları, kişisel malların gelirlerini ve edinilmiş malların yerine geçen değerleri edinilmiş mal olarak sayar (TMK m.219).
Kişisel mallar ise paylaşılmaz. Bir eşin yalnız kişisel kullanımına yarayan eşyası, evlenmeden önce sahip olduğu mallar, evlilik sırasında miras veya bağış gibi karşılıksız yollarla edindiği mallar, manevi tazminat alacakları ve bu malların yerine geçen değerler kişisel maldır (TMK m.220).
Bir eşin bütün malları, aksi ispat edilinceye kadar edinilmiş mal sayılır (TMK m.222). Bu nedenle evlilik içinde alınan bir malın miras, bağış veya evlilik öncesi birikimle alındığını söyleyen eş, bunu banka ve tapu kayıtları gibi belgelerle ispatlamak zorundadır.
Ayrı yaşarken veya dava açıldıktan sonra alınan mal paylaşılır mı?
Dava açıldıktan sonra alınan mal paylaşılmaz; ayrı yaşarken alınan mal ise paylaşıma girebilir. Mahkeme boşanmaya karar verirse mal rejimi, kararın kesinleştiği tarihte değil, boşanma davasının açıldığı tarihten geçerli olmak üzere sona erer (TMK m.225). Bu tarihten sonra kazanılan maaş veya alınan mal, katılma alacağı hesabına girmez.
Eşlerin fiilen ayrı yaşaması ise kanunda mal rejimini sona erdiren sebepler arasında sayılmaz. Eşler yıllardır ayrı yaşasa da boşanma davası açılmamış ve başka bir mal rejimine geçilmemişse, bu dönemde maaşla alınan ev veya araç edinilmiş mal olarak hesaba girer.
2002’den önce evlenenlerde mal paylaşımı nasıl yapılır?
1 Ocak 2002’den önce evlenen eşlerde evlilik süresi iki döneme ayrılır. Türk Medeni Kanunu bu tarihte yürürlüğe girmiştir ve 4722 sayılı Kanun’un 10. maddesine göre bu tarihe kadar eşlerin tabi olduğu eski mal rejimi devam eder. Eşler 2002 yılı içinde başka bir rejim seçmemişse, 1 Ocak 2002’den itibaren edinilmiş mallara katılma rejimini seçmiş sayılır. Eski dönemin yasal rejimi mal ayrılığıydı; bu dönemde diğer eşin adına alınan mal için katılma alacağı değil, mala yapılan katkı oranında katkı payı alacağı istenir.
Örneğin 1995’te evlenen ve 2024’te boşanma davası açılan eşlerden kocanın 1999’da kendi adına aldığı ev için kadın, eve kendi geliriyle ne oranda katkı yaptığını göstererek katkı payı alacağı isteyebilir. Kocanın 2010’da maaşıyla aldığı arsa ise yeni döneme girer ve kadın bu arsa için katılma alacağı ister. 1999’da alınan evin kredisi 2002’den sonra kocanın maaşıyla ödenmeye devam ettiyse, yeni rejimin başladığı tarihte kocaya ait olan bu eve edinilmiş mallardan yapılan katkı denkleştirme hesabına girebilir (TMK m.220 ve m.230).
Evlilikte alınan ev boşanmada nasıl paylaşılır?
Ev mal rejimi sürerken maaş, birikim veya kredi ile alındıysa edinilmiş maldır ve tapu kimin adına olursa olsun katılma alacağı hesabına girer. Tapu boşanmayla değişmez; malik olmayan eş, evin değeri ve kalan kredi borcu üzerinden hesaplanan katılma alacağını ister.
Evin değeri satın alındığı fiyata göre değil, tasfiye anındaki sürüm değerine, yani piyasa değerine göre belirlenir (TMK m.232 ve m.235). Yargıtay 2. Hukuk Dairesi bu tarihin ne olduğunu yakın tarihli bir kararında şöyle açıklamıştır:
“Yargıtay uygulamalarına göre tasfiye tarihi, karar tarihi olup Bölge Adliye Mahkemesince tasfiyenin yapılması halinde karar tarihi Bölge Adliye Mahkemesinin karar tarihidir.”
Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, E. 2025/3925, K. 2026/5258, 07.05.2026. Kararın incelemesi: Katkı Payı Hesabında Bir Eşin Brüt, Diğerinin Net Gelirinin Kullanılamayacağı Hakkında Yargıtay Kararı
Evin peşinatı bir eşin miras parasıyla veya ailesinin bağışladığı parayla ödendiyse, o eşin kişisel malından edinilmiş mal niteliğindeki eve katkı yapılmış olur. Bu katkı, katkı oranına ve evin tasfiye zamanındaki değerine göre denkleştirme yoluyla ayrılır ve evin bu kısmı diğer eşle paylaşılmaz (TMK m.230). Katkının ayrılabilmesi için paranın kişisel kaynaktan gelip doğrudan ev alımında kullanıldığının kayıtlarla gösterilmesi gerekir.
Aile konutu şerhi ise eşe mülkiyet payı kazandırmaz; malik eşin diğer eşin açık rızası olmadan aile konutunu devretmesini veya konut üzerindeki hakları sınırlamasını engelleyen bir korumadır (TMK m.194).
Evlenmeden önce alınan evin kredisi evlilikte ödendiyse ne olur?
Evlenmeden önce alınan ev kişisel mal olarak kalır ve tamamı paylaşılmaz. Ancak kredi taksitleri evlilik içinde malik eşin maaşıyla ödendiyse edinilmiş mallardan kişisel mala katkı yapılmış olur. Bu katkı, ödenen taksitlerin evin bedeline oranı ve evin tasfiye zamanındaki değeri üzerinden denkleştirme alacağı olarak hesaplanır, malik eşin edinilmiş mallarına eklenir ve böylece diğer eşin katılma alacağına yansır (TMK m.230 ve m.231).
Taksitleri malik olmayan eş kendi geliriyle ödediyse değer artış payı gündeme gelir. Diğer eşe ait bir malın edinilmesine karşılıksız katkıda bulunan eş, tasfiyede bu malda ortaya çıkan değer artışından katkısı oranında değer artış payı alacağı isteyebilir; evin değeri düşmüşse katkının başlangıçtaki değeri esas alınır (TMK m.227).
Araba boşanmada nasıl paylaşılır?
Araç evlilik içinde maaş veya kredi ile alındıysa edinilmiş maldır ve ruhsat hangi eşin adına olursa olsun hesaba girer. Bedeli bir eşin ödeyip aracı diğer eşin adına tescil ettirmesi de kendiliğinden bağış sayılmaz. Yargıtay 2. Hukuk Dairesi 19.02.2026 tarihli kararında, bağış iradesini duraksamaya yer bırakmayacak biçimde gösteren beyan ve davranış yoksa bedeli ödenen malın diğer eş adına tescil edilmesinin tek başına bağış kabul edilemeyeceğini belirtmiştir.
Araç boşanma davasından önce satıldıysa artık aracın kendisi değil, satış parası veya bu parayla alınan yeni mal değerlendirilir; bunlar edinilmiş malın yerine geçen değerlerdir (TMK m.219). Satılan veya başkasına verilen aracın değerinin hesaba eklenmesi ise kanundaki iki durumla sınırlıdır (TMK m.229). Birincisi, aracın mal rejiminin sona ermesinden önceki bir yıl içinde diğer eşin rızası olmadan ve olağan hediyeler dışında karşılıksız olarak başkasına verilmesidir. İkincisi, bu bir yıllık süreye bağlı olmaksızın, aracın diğer eşin katılma alacağını azaltmak kastıyla devredilmesidir. Yargıtay 2. Hukuk Dairesi 23.06.2026 tarihli kararında, mal rejiminin sona ermesinden yaklaşık dört yıl önce satılan ve bu amaç ispatlanamayan bir aracın katılma alacağına eklenemeyeceğine karar vermiştir.
Bankadaki para, altın ve yatırımlar paylaşılır mı?
Evlilik içinde maaştan veya diğer çalışma gelirlerinden biriken para edinilmiş maldır; hesabın yalnız bir eşin adına olması bu sonucu değiştirmez. Aynı kural bu parayla alınan altın, döviz, yatırım fonu, hisse senedi ve kripto varlıklar için de geçerlidir. Hesaba girecek varlıklar boşanma davasının açıldığı tarihteki durumlarına göre belirlenir (TMK m.228), değerleri ise tasfiye anındaki piyasa değeriyle hesaplanır (TMK m.235).
Evlenmeden önce biriktirilen para ile miras veya bağış yoluyla gelen para kişisel maldır. Bu paranın mal rejimi sürerken getirdiği faiz veya kâr payı ise kişisel malın geliri olduğu için edinilmiş mal sayılır (TMK m.219). Eşler noterde yapılan bir mal rejimi sözleşmesiyle kişisel malların gelirlerinin edinilmiş mallara katılmayacağını kararlaştırmışsa bu gelirler de paylaşılmaz (TMK m.221).
Miras kalan mal ve kira geliri paylaşılır mı?
Miras kalan ev, arsa veya para kişisel maldır ve paylaşılmaz (TMK m.220). Buna karşılık miras kalan evin mal rejimi sürerken getirdiği kira geliri, kişisel malın geliri olduğu için edinilmiş mal sayılır ve katılma alacağı hesabına girer (TMK m.219).
Eşin ailesinden gelen paranın kişisel mal sayılması, paranın yalnız o eşe karşılıksız verilmesine bağlıdır. Paranın bağış mı borç mu olduğu ve iki eşe birlikte mi verildiği aileden gelen para yazısında anlatılmıştır.
Şirket hissesi paylaşılır mı?
Evlilik içinde maaş veya birikimle alınan şirket hissesi edinilmiş maldır ve hesaba eşin şirketteki payının tasfiye anındaki değeri girer. Evlenmeden önce sahip olunan hisse kişisel maldır. Ancak evlilikten önce edinilen şirket hissesinin mal rejimi sürerken getirdiği kâr payı gibi gelirler kişisel malın geliri olarak edinilmiş mal sayılabilir (TMK m.219).
Katılma alacağı şirket payının devriyle aynen ödenecekse, payın sürüm değeri esas alınır ve bir mesleğin icrasına ayrılmış birimlerin ve işletmenin ekonomik bütünlüğü gözetilir (TMK m.239).
Ev eşyaları paylaşılır mı?
Evlilik içinde maaşla alınan mobilya, beyaz eşya ve elektronik eşya edinilmiş maldır ve tasfiye anındaki ikinci el değeriyle hesaba girer. Giysi gibi yalnız bir eşin kişisel kullanımına yarayan eşya ise kişisel maldır ve paylaşılmaz (TMK m.220). Her eş, diğer eşte bulunan kendi mallarını geri alabilir (TMK m.226).
Düğünde takılan altınlar mal paylaşımına girer mi?
Düğünde takılan takıların kime ait olduğu ve iadesi, katılma alacağı hesabından ayrı bir talep olarak ileri sürülür. Takıların aidiyeti, ispatı ve bozdurulmuş takıların geri istenmesi ziynet eşyası alacağı davası yazısında anlatılmıştır.
Kredi ve diğer borçlar mal paylaşımını nasıl etkiler?
Bir eşin edinilmiş mallarına ait borçlar, o malların değerinden düşülür (TMK m.231). Her borç ilişkin olduğu mal grubuna yüklenir; konut kredisi evi, taşıt kredisi aracı yükümlülük altına sokar. Hangi mal grubuna ait olduğu anlaşılamayan borç edinilmiş mallara ait sayılır (TMK m.230).
Kişisel bir mala ait borç evlilik içinde maaşla ödendiyse ya da evlilik içinde alınan bir malın borcu kişisel parayla kapatıldıysa, tasfiyede iki mal grubu arasında denkleştirme istenebilir (TMK m.230). Örneğin evlenmeden önce alınan aracın kalan taksitleri maaşla ödendiyse, ödenen tutar denkleştirme yoluyla edinilmiş mallara geri katılır.
Boşanmadan önce mal kaçırılırsa ne olur?
Bir eşin boşanmadan önce malını elden çıkarması, diğer eşin hakkını her durumda ortadan kaldırmaz. Mal rejiminin sona ermesinden önceki bir yıl içinde diğer eşin rızası olmadan, olağan hediyeler dışında yapılan karşılıksız kazandırmaların değeri edinilmiş mallara eklenir. Katılma alacağını azaltmak kastıyla yapılan devirler ise bu bir yıllık süreye bağlı olmaksızın hesaba eklenir (TMK m.229). Borçlu eşin malvarlığı alacağı karşılamazsa, eksik kalan kısım karşılıksız kazandırmadan yararlanan üçüncü kişiden, hakkın zedelendiğinin öğrenilmesinden itibaren bir yıl ve her hâlde mal rejiminin sona ermesinden itibaren beş yıl içinde istenebilir (TMK m.241).
Mal paylaşımı için ayrı dava açmak gerekir mi?
Eşler anlaşamazsa evet. Boşanma kararı mal rejimini dava tarihinden geçerli olarak sona erdirir; katılma alacağı ve değer artış payı ise ayrı bir mal paylaşımı davasında istenir. Davanın ne zaman ve hangi mahkemede açılacağı, zamanaşımı süresi ve ihtiyati tedbir mal paylaşımı davası yazısında anlatılmıştır.
Anlaşmalı boşanmada eşler malları protokolde tek tek düzenleyebilir. Hâkim boşanmaya karar vermeden önce tarafları bizzat dinler ve protokoldeki düzenlemeyi uygun bulup bulmadığını değerlendirir (TMK m.166). Hangi malın kime kalacağı, devrin ne zaman yapılacağı ve kredi borcunu kimin üstleneceği anlaşmalı boşanma protokolü içinde açıkça yazılırsa, mallar hakkında sonradan yorum farkı çıkma ihtimali azalır.
Mal paylaşımına ilişkin Yargıtay kararları
“…Artık değere katılma alacağı ve değer artış payı alacağı miktarı hesaplanırken, mal rejiminin sona erdiği sırada mevcut olan malların, bu tarihteki durumlarına göre, ancak tasfiye tarihindeki sürüm (rayiç) değerleri esas alınır (4721 sayılı Kanun md. 227/1, 228/1, 232 ve 235/1).…”
Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, E. 2023/2644, K. 2024/4531, T. 11.06.2024
“…Edinilmiş mallara katılma rejiminin sona ermesiyle birlikte eşler veya mirasçılar tarafından açılabilecek davalar; değer artış payı alacağı (TMK md. 227) davası ve artık değere katılma alacağı (TMK md. 231) davalarıdır. Bu iki alacak türünün özellikleri, koşulları ve hesaplama yöntemleri arasında farklılıklar bulunmakla birlikte, tasfiye davalarına özgü usul ve esasa yönelik genel ilkelerin tamamı her iki dava türü için de geçerlidir.…”
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, E. 2025/401, K. 2026/364, T. 10.06.2026
Sıkça Sorulan Sorular
Evin bedelini evlenmeden önce kendi paranızla ödediyseniz ev kişisel malınızdır ve Türk Medeni Kanunu’na göre kişisel mallar artık değer hesabına girmediği için değer artışı paylaşılmaz. Evlilik içinde kredi taksitleri maaşla ödendiyse veya eşiniz eve katkıda bulunduysa, artışın bu katkıya düşen kısmı denkleştirme veya değer artış payı yoluyla hesaba girer (TMK m.227 ve m.230).
Türk Medeni Kanunu’nun 222. maddesine göre hangi eşe ait olduğu ispat edilemeyen mallar iki eşin paylı mülkiyetinde sayılır. Paranın hangi kısmının kimin maaşından, mirasından veya evlilik öncesi birikiminden geldiği hesap hareketleriyle gösterilirse her eşin payı buna göre ayrılır ve maaştan gelen kısım katılma alacağı hesabına girer.
Türk Medeni Kanunu’nun 239. maddesine göre derhâl ödeme borçlu eş için ciddi güçlük doğuracaksa, borçlu eş ödemenin uygun bir süre ertelenmesini isteyebilir. Aksine anlaşma yoksa alacağa tasfiyenin sona ermesinden itibaren faiz yürütülür ve koşullar gerektiriyorsa borçlu eşten güvence istenebilir.
Türk Medeni Kanunu’nun 239. maddesine göre katılma alacağı para olarak ödenebileceği gibi aynen, yani malın kendisi verilerek de ödenebilir. Ev ikinizin adına paylı kayıtlıysa daha üstün bir yararınız olduğunu ispat edip eşinizin payını ödeyerek evin bölünmeden size verilmesini isteyebilirsiniz (TMK m.226).
Avukat Görüşü
Boşanmada mal paylaşımına hazırlanırken her mal için ayrı satır açılan bir liste hazırlamak, hesabın hangi kalemde tartışılacağını önceden görmeyi sağlar. Listede malın edinildiği tarih, kimin adına kayıtlı olduğu, peşinatın ve taksitlerin hangi hesaptan ödendiği, boşanma davasının açıldığı tarihteki kalan borç ve varsa satış tarihi gösterilmelidir. Satın alma fiyatı bu listede katkı oranını hesaplamak için kullanılır. Mevcut mallarda paylaşılan değer tasfiye anındaki piyasa değeridir; hesaba eklenen devredilmiş mallarda ise devir tarihindeki değer esas alınır (TMK m.235).
Evlilik 2002’den önce başlamışsa her mal için önce hangi döneme girdiği belirlenmelidir. Miras, bağış veya evlilik öncesi birikimle ödendiği söylenen her tutar için de paranın kişisel kaynaktan gelip doğrudan o malın ödemesinde kullanıldığını gösteren banka dekontları ayrıca saklanmalıdır.
Bilgilendirme Notu
Bu yazı genel hukuki bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır ve kişisel hukuki danışmanlık yerine geçmez. Kullanılan kanun hükümleri yazının güncellendiği tarihte resmî metinden kontrol edilmiştir; mevzuat ve yargı uygulaması zaman içinde değişebilir.
