Uzaklaştırma kararı e-Devlet’te kendine ait bir hizmetle gösterilmez. 6284 sayılı Kanun’un 8. maddesine göre “Tedbir kararı, korunan kişiye ve şiddet uygulayana tefhim veya tebliğ edilir.” Hâkimin verdiği karar aile mahkemesindeki dosyada durur; dosyanın numarası ve kararın örneği mahkeme kaleminden öğrenilir.
İçindekiler
Günlük dilde uzaklaştırma kararı adı, 6284 sayılı Kanun’un 5. maddesinde sayılan önleyici tedbirlerden müşterek konuttan uzaklaştırma ile korunan kişiye, konutuna, okuluna ve işyerine yaklaşmama tedbirleri için kullanılır. Hâkim, şiddet uygulayan hakkında bu maddedeki tedbirlerden birine, birkaçına veya uygun göreceği benzer tedbirlere karar verebilir; Kanun’un tanımına göre buradaki hâkim aile mahkemesi hâkimidir.
e-Devlet’te tedbir kararını gösteren bir hizmet var mı?
Hayır. Adalet Bakanlığının e-Devlet Kapısı’nda sunduğu hizmetler arasında dava dosyası sorgulama, icra dosyası sorgulama, adli sicil kaydı sorgulama ve UYAP Vatandaş Portal girişi bulunur. Bu listede 6284 sayılı Kanun kapsamındaki tedbir kararlarını ayrıca gösteren bir hizmet yoktur.
Kanun da kararın öğrenilmesini e-Devlet kaydına bağlamaz. 6284 sayılı Kanun’un 8. maddesine göre tedbir kararı korunan kişiye ve şiddet uygulayana tefhim veya tebliğ edilir. Tefhim, kararın ilgilinin yüzüne karşı açıklanmasıdır. Tebliğ ise kararın Tebligat Kanunu’ndaki usule uygun olarak kişiye resmî yoldan bildirilmesidir. Tedbir talebi reddedilmişse ret kararı yalnız korunan kişiye tebliğ edilir.
e-Devlet’te bir kaydın görünmemesi, kararın verilmediğini göstermez. Kanun’un 10. maddesi, tedbir kararının ilgililere tefhim veya tebliğ edilmemesinin kararın uygulanmasına engel olmadığını açıkça düzenler.
Uzaklaştırma kararı adli sicil kaydında görünür mü?
Görünmez. Adli Sicil Kanunu’nun 4. maddesine göre adli sicile Türk mahkemelerinin verdiği kesinleşmiş mahkûmiyet hükümleri kaydedilir; kanaatimizce aile mahkemesinin verdiği tedbir kararı bu anlamda bir mahkûmiyet hükmü değildir. Tedbire aykırı davranan kişi hakkında Kanun’un 13. maddesine göre hâkim kararıyla verilen zorlama hapsi de tedbir kararlarına ilişkin Uygulama Yönetmeliği’ne göre adli sicil kayıtlarına işlenmez. Kanaatimizce e-Devlet’teki adli sicil kaydı sorgulaması da tedbir kararının varlığını göstermez.
Uzaklaştırma kararı hangi dosyaya kaydedilir?
Hâkimin verdiği tedbir kararı, kararı veren aile mahkemesinde değişik iş dosyasına kaydedilir. Adalet Bakanlığı Adli Destek ve Mağdur Hizmetleri Dairesi Başkanlığının 10.02.2021 tarihli UYAP ekranlarına ilişkin yazısı, bu kararların UYAP’ta değişik iş dosyasına karar numarası verilerek kaydedildiğini anlatır. Bu dosyanın sayısında “D.İş” kısaltması yer alabilir; örneğin Yargıtay 7. Ceza Dairesinin E. 2022/3528, K. 2024/1779 sayılı ve 19.02.2024 tarihli kararında aile mahkemesinin tedbir dosyası “2020/2240 D.İş” sayısıyla anılır. Aile mahkemesi kurulamayan yerlerde 4787 sayılı Kanun’un 2. maddesine göre bu işlere belirlenen asliye hukuk mahkemesi bakar.
Tedbir bir boşanma davası sürerken o davayla birlikte de istenebilir. 6284 sayılı Kanun’a ilişkin Uygulama Yönetmeliği’nin 34. maddesi, asıl davayla birlikte talep edilen tedbirler hakkında verilen kararlara karşı esas davadan bağımsız olarak itiraz edilebileceğini düzenler.
Acil durumlarda karar ilk olarak kolluktan, yani polis, jandarma veya sahil güvenlikten de gelebilir. Kanun’un 5. maddesine göre gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde bazı önleyici tedbirler kolluk amirince de alınabilir; hâkim tarafından yirmi dört saat içinde onaylanmayan tedbirler kendiliğinden kalkar. Kanun’un 8. maddesine göre “Gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde ilgili kolluk birimi tarafından verilen tedbir kararı şiddet uygulayana bir tutanakla derhâl tebliğ edilir.” Yönetmeliğin 31. maddesine göre kolluk bu tedbir hakkında ŞÖNİM’e ve mahkemeye de bildirimde bulunur.
Değişik iş dosyasına nasıl ulaşılır?
Aramaya kişinin elindeki tebligat veya kolluk tutanağıyla başlanabilir. Bu belgede kararı veren mahkemenin adı ve dosya numarası yer alıyorsa dosyanın durumu bu iki bilgiyle o mahkemenin kaleminden sorulur.
Tedbir dosyası UYAP Vatandaş Portal’da bulunamazsa ne yapılır?
Dosyanın durumu kararı veren mahkemenin kaleminden sorulur; dosyanın portalda bulunamaması kararın verilmediği anlamına gelmez. UYAP Vatandaş Portal’a e-Devlet Kapısı’ndaki “UYAP Vatandaş Portal Girişi” hizmetinden girilir. Adalet Bakanlığının 10.02.2021 tarihli yazısına göre hâkim, UYAP’ta dosyadaki evrakı hangi rol veya kişilerin görebileceğini belirleyebilir ve tarafın kimlik bilgilerinin yalnız hâkimce görüntülenmesini sağlayabilir. Kanaatimizce tedbir dosyasındaki evrakın portalda görünmemesi bu kısıtlamalardan da kaynaklanabilir.
Kararın resmî örneği nereden alınır?
Kararın onaylı örneği, kararı veren aile mahkemesinin kaleminden istenir. Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 445. maddesine göre elektronik ortamdaki bir belgenin fizikî örneği, aslının aynı olduğu belirtilerek hâkim veya görevlendirdiği yazı işleri müdürü tarafından imzalanır ve mühürlenir. Uygulama Yönetmeliği’nin 31. maddesine göre şiddet uygulayana, tedbir kararına aykırı davranması hâlinde zorlama hapsine “tabi tutulmasına karar verilebileceği ihtarı kararda belirtilir”; karar örneği alınırken bu ihtarın kararda yer alıp almadığına da bakılabilir.
Korunan kişinin adresi dosyada görünür mü?
Gizlilik kararı verilmişse görünmez. Kanun’un 8. maddesine göre gerekli bulunması hâlinde, tedbir kararıyla birlikte talep üzerine veya kendiliğinden, korunan kişinin ve diğer aile bireylerinin kimlik bilgileri ve adresleri bütün resmî kayıtlarda gizli tutulur. Uygulama Yönetmeliği’nin 32. maddesi bu gizliliğin UYAP kayıtlarını da kapsadığını ve korunan kişiye yapılacak tebligatlarda şiddet önleme ve izleme merkezinin (ŞÖNİM) adresinin kullanılacağını düzenler.
Uzaklaştırma kararı tebliğ edilmeden de uygulanır mı?
Evet. Kanun’un 10. maddesine göre uzaklaştırma kararı dâhil tedbir kararının ilgililere tefhim veya tebliğ edilmemesi, kararın uygulanmasına engel teşkil etmez. Zorlama hapsine karar verilebilmesi için ise Uygulama Yönetmeliği’nin 38. maddesine göre ihtarın da yer aldığı tedbir kararının şiddet uygulayana tefhim veya tebliğ edilmiş olması gerekir. Kanaatimizce bu nedenle şiddet uygulayanın, karar kendisine tefhim veya tebliğ edilmeden önceki davranışı zorlama hapsine dayanak yapılamaz.
Karar UYAP’ta görülünce itiraz süresi başlar mı?
Başlamaz. Kanun’un 9. maddesine göre “Bu Kanun hükümlerine göre verilen kararlara karşı tefhim veya tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde ilgililer tarafından aile mahkemesine itiraz edilebilir.” Tebliğ elektronik yolla yapılmışsa Tebligat Kanunu’nun 7/a maddesine göre tebligat, muhatabın elektronik adresine ulaştığı tarihi izleyen beşinci günün sonunda yapılmış sayılır; Kanunda sayılan avukat, noter gibi kişiler dışındaki gerçek kişilere ise “talepleri hâlinde elektronik tebligat adresi verilir”.
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi 2026 tarihli bir kararında, harç ve gider avansının yatırılması için kesin süre veren ara kararın UYAP evrak işlem kütüğünde “okundu” olarak görünmesinin kanundaki anlamıyla tebliğ veya tefhim sayılmadığını kabul etmiştir. Karar, sulh hukuk mahkemesinde görülen bir davaya ilişkindir ve 6284 sayılı Kanun kapsamındaki bir dosyada verilmemiştir. Yargıtay bu dosyadaki ilk derece kararını Adalet Bakanlığının istemiyle kanun yararına bozmuştur; Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 363. maddesine göre “Bu bozma, kararın hukuki sonuçlarını ortadan kaldırmaz.”
Kararın süresi ve bitiş tarihi nereden öğrenilir?
Tedbirin ne kadar süreyle verildiği karar örneğinden öğrenilir; Kanun’un 8. maddesine göre tedbir kararı ilk defasında en çok altı ay için verilebilir. Tedbir sonradan uzatılmış, değiştirilmiş veya kaldırılmış olabilir; Yönetmeliğin 30. maddesine göre kaldırma kararı korunan kişiye de tebliğ edilir. İlk karardaki süre tek başına yeterli bilgi vermediğinden tedbirin hâlâ sürüp sürmediği mahkeme kaleminden sorulmalıdır.
Kararın tebliğine ilişkin Yargıtay kararları
“…Tefhim, kararın duruşmada hazır bulunan tarafın yüzüne karşı açıklanmasını; tebliğ ise kararın 7201 sayılı Kanun ve ilgili mevzuat hükümlerine uygun şekilde tarafa bildirilmesini ifade etmekte olup, bu iki usul dışında başkaca bir yöntemle tarafın usulen bilgilendirilmiş sayılması hukuken mümkün değildir. Bu açıklamalar ışığında somut olay değerlendirildiğinde; UYAP evrak işlem kütüğünde bir belgenin “okundu” olarak görünmesi, Kanunda düzenlenen anlamda tebliğ veya tefhim niteliği taşımamaktadır.…”
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, E. 2026/356, K. 2026/1760, T. 31.03.2026
Sıkça Sorulan Sorular
Tebliğin yapılıp yapılmadığı ve tarihi, kararı veren aile mahkemesinin kaleminden öğrenilebilir. Adalet Bakanlığının 17.01.2023 tarihli yazısına göre kolluk eliyle yapılan tebliğde tebliğ tarihi ve saati tutanağa açıkça yazılmalıdır. Kanaatimizce tedbire aykırılık kolluğa bildirilirken bu tarihin de belirtilmesi yararlıdır, çünkü 6284 sayılı Kanun’a ilişkin Uygulama Yönetmeliği zorlama hapsi için “ihtarın da yer aldığı tedbir kararının tefhim veya tebliğ edilmiş olması” şartını arar.
6284 sayılı Kanun’a göre verilen tedbir boşanma davasıyla birlikte istenmişse kararın hangi dosya numarasıyla kaydedildiği kararı veren aile mahkemesinin kaleminden sorulur.
Sayılmaz. 6284 sayılı Kanun’un 8. maddesine göre “Tedbir kararı, korunan kişiye ve şiddet uygulayana tefhim veya tebliğ edilir.” Telefonla ya da kısa mesajla öğrenmek, kararın tebliği yerine geçmez.
Hayır. 6284 sayılı Kanun’a ilişkin Uygulama Yönetmeliği’nin 35. maddesine göre önleyici tedbir kararı Cumhuriyet başsavcılığınca görevli ve yetkili kolluğa ivedilikle gönderilir. Başsavcılık gerektiğinde kararın başvuranlar tarafından kolluğa götürülmesine de imkân tanır.
Avukat Görüşü
Uzaklaştırma kararıyla ilgili her işlemde önce kararın tefhim veya tebliğ edildiği tarih tespit edilmeli; tebligat zarfı, kolluk tutanağı veya karar örneği saklanmalı ve üzerindeki mahkeme adı ile dosya numarası ayrıca not edilmelidir. Elektronik tebligatta tebliğ tarihi belgenin elektronik adrese ulaştığı gün değil, bu günü izleyen beşinci günün sonu olduğundan iki tarih ayrı ayrı yazılmalıdır. Kanun’un 8. maddesine göre “şiddet veya şiddet uygulanma tehlikesinin devam edeceğinin anlaşıldığı hâllerde” korunan kişinin talebi üzerine tedbirlerin “aynen devam etmesine karar verilebilir”; kanaatimizce tedbir süresince yeni olaylar yaşayan korunan kişi bu talebi kararda yazan süre dolmadan iletmelidir.
Bilgilendirme Notu
Bu yazı genel hukuki bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır ve kişisel hukuki danışmanlık yerine geçmez. Yazıda anılan kanun ve yönetmelik hükümleri 07.11.2026 tarihinde resmî metinden kontrol edilmiştir; mevzuat ve yargı uygulaması zaman içinde değişebilir.
